
కాయారోహణస్వామి ఆలయం, నాగపట్టణం
காயாரோகணசுவாமி கோயில், நாகப்பட்டினம்
ఈ ఆలయ విశిష్టత
కోరమండల్ తీరంలోని పురాతన ఓడరేవు పట్టణమైన నాగపట్టణంలో, శివుడు కాయారోహణస్వామిగా వెలసి ఉన్నాడు; ఈ సన్నిధి త్యాగరాజుడు — నాగర విడంగర్ — కావేరి డెల్టా ఏడు నర్తించే విడంగర్లలో ఒకడు; ఆయన ఊరేగింపు ఉన్మత్త నటనంలో కదులుతుందని చెబుతారు.
చరిత్ర
కావేరి డెల్టా సముద్ర అంచున, కోరమండల్ తీరంలో ఉన్న పురాతన ఓడరేవు నాగపట్టణం, నీలాయతాక్షి అమ్మవారితో కాయారోహణస్వామిగా శివునికి వెలసిన ఆలయాన్ని కలిగి ఉంది. నాయనార్లచే కీర్తించబడిన పాడల్ పెఱ్ఱ స్థలం ఇది; తూర్పు వాణిజ్యపు గొప్ప రేవుగా నాగపట్టణం విలసిల్లిన చోళ కాలపు శిలా సన్నిధులు కలది. కావేరి డెల్టా ఏడు నర్తించే త్యాగరాజ క్షేత్రాలైన సప్త విడంగ స్థలాలలో ఒకటైన ఇక్కడ, త్యాగరాజుడు నాగర విడంగర్గా కీర్తించబడతాడు.
వాస్తుశిల్పం
ద్రావిడ శైలిలో నిర్మితమైన ఈ ఆలయం, కాయారోహణస్వామి గర్భాలయాన్ని కేంద్రంగా చేసుకుంది; నీలాయతాక్షి అమ్మవారికి ప్రత్యేక సన్నిధి ఉంది; ప్రతి విడంగ క్షేత్రంలో వలె, ఉమతోను బాల స్కందునితోను కూడిన సోమాస్కంద రూపంలో త్యాగరాజుడు ఉత్సవమూర్తిగా పూజించబడతాడు. చోళులచే నిర్మించి, దానధర్మాలతో పోషించబడిన గొప్ప డెల్టా ఆలయాల శైలిలో, గర్భాలయం ముందు స్తంభ మంటపాలు, ప్రవేశ గోపురం విస్తరిస్తాయి.
స్థల పురాణం
సప్త విడంగ క్షేత్రాలు ఒకే గాథను పంచుకుంటాయి: చెక్కబడని త్యాగరాజ విగ్రహాలు — విడంగర్లు — ప్రాచీన రాజులకు స్వామిచే ఇవ్వబడి, సోమాస్కంద రూపంలో పూజించబడ్డాయని, ఊరేగింపులో వెలువడేటప్పుడు ఒక్కొక్కటి తనదైన నటనంలో కదులుతుందని చెబుతారు. నాగపట్టణంలో త్యాగరాజుడు నాగర విడంగర్; ఆయన ఊరేగింపు డెల్టా క్షేత్రాల ఏడు నటనాలలో ఒకటైన ఉన్మత్త నటనంలో కదులుతుందని కీర్తించబడుతుంది.
ఉత్సవాలు
శివునికి, త్యాగరాజునికి ఉద్దేశించిన పండుగలను ఏడాది పొడవునా ఈ ఆలయం ఆచరిస్తుంది; విడంగర్ ఊరేగింపు దాని వేడుకకు హృదయం; ఓడరేవు పట్టణం గుండా రథోత్సవం, నాయనార్లకు ఉద్దేశించిన రోజులు దీనితో కలుస్తాయి. తీర పండుగలు, పంగుని–ఆడి పూజలు సన్నిధిని దీపాలతో, స్తోత్రాలతో నింపుతాయి.
దర్శన అనుభవం
తూర్పు సముద్రాలను తాకిన ఓడరేవు గల పట్టణంలో, సముద్రాభిముఖ శివాలయాన్నీ ఏడు నర్తించే త్యాగరాజులలో ఒకరినీ నాగపట్టణం యాత్రికునికి అందిస్తుంది. డెల్టా ఆలయ నగరాలకు సులభంగా చేరువలో తీరంలో ఇది ఉంది; లోతట్టు తిరువారూర్ నుండి నది ముఖద్వారంలోని వేదారణ్యం వరకు గల ఇతర విడంగ క్షేత్రాలతో కలిసి, ఏడు నటనాల ఏకైక యాత్రను రూపొందిస్తుంది.